“Doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg!”
Daarop liet ik lange tijd enkel mijn luide lach horen. Ik zat in een praktijkles mediumschap en vroeg me tot dan toe af met wie de persoon tegenover mij precies contact had gelegd. Plots viel alles netjes op zijn plaats en dat liet ik ook duidelijk merken.
Eén tot twee maanden daarvóór had ik in een workshop voor de eerste keer de term ‘fawning’ gehoord. Dat is blijkbaar de vierde traumarespons die je kan hebben als er gevaar dreigt. De meeste mensen kennen fight, flight en freeze, maar fawning hoort ook in dat rijtje thuis. Bij fawning ga je veiligheid zoeken door je naar het midden van de groep te bewegen, door je sterk aan te passen aan anderen en vooral niet te veel op te vallen. Als sociale wezens zoeken we dan vaak verbinding en harmonie, zelfs wanneer dat ten koste gaat van onszelf. Net als alle andere reacties is dat een nuttige beschermingsreactie als er gevaar dreigt, maar als we een situatie meemaken die we niet goed verwerken en die opgeslagen blijft in ons systeem, dan kan het lichaam ervoor kiezen te blijven ‘fawnen’, ook al is het gevaar geweken.
Na die praktijkles mediumschap moest ik eerlijk bekennen dat ik nog nooit een betere samenvatting en synthese van ‘fawning’ gehoord heb dan deze alom bekende boutade: “Doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg!” In de originele Vlaamse taal van mijn peter zal het eerder zo geklonken hebben: “Doe maar normaal, da’s al zot genoeg!”
Het is helemaal niet moeilijk om een reden te zoeken waarom eerdere generaties er baat bij hadden om letterlijk niet uit de band te springen en op te vallen. In oorlogstijden wil je bijvoorbeeld in geen geval de aandacht trekken van de bezetter en riskeren om, voor wat dan ook, te worden opgepakt en weggevoerd. Ik weet niet welke ervaringen mijn voorouders precies hebben meegemaakt, noch vanaf welke generatie deze voorzichtigheid werd doorgegeven. Ik weet alleen dat ik er vandaag niets meer mee ben.
En als jij neurodivergent bent en je je niet in een levensbedreigende situatie bevindt, dan kan jij er waarschijnlijk even weinig mee. Want geen enkel neurodivergent brein past nu eenmaal in het midden van de bende. Als jij adhd, autisme, hoogbegaafdheid of hooggevoeligheid hebt, of een combinatie hiervan, dan zal je geen enkele poging tot ‘doe maar normaal’ voor langere tijd kunnen aanhouden. Je kan niet normaal doen want je bént het niet. Ah neen, je wijkt juist af van de norm, daarover gaat je hele diagnose. Ik denk dat ik pas echt vrede vond met mijn brein op het moment dat ik mijn neurodivergentie radicaal onder ogen zag en niet eens meer probeerde om normaal te doen.
En tóen is de wereld voor mij helemaal open gegaan. Toen is mijn leven wendingen beginnen nemen die mij uiteindelijk in deze memorabele praktijkles mediumschap hebben doen belanden. Ja, ik ben energetisch fijngevoelig en dat is rechtstreeks gerelateerd aan mijn bijzondere brein. En hoeveel fijner is mijn leven niet geworden nu ik die meer fijnstoffelijke gewaarwordingen behandel alsof het gewone, zintuiglijke observaties zijn. Nu ik, onder andere, gesprekken kan voeren met mensen die hier niet meer zijn en hun woorden, hun wijsheid en hun humor in mijn herinnering kan bewaren alsof het om gesprekken ging die onder vier ogen werkelijk hebben plaatsgevonden.
“Doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg!”
Je was een schat van een vent, speels en zachtaardig. En dankjewel, maar neen, die boutade hoef ik niet meer. Of was het gewoon een knipoog van jou, zodat ik meteen zou weten dat jij het was? Jou kennende… awel ja, het zou me eigenlijk niet verbazen.
Met dank aan:
Katrien Volckaert die de term fawning aan mij introduceerde tijdens één van haar workshops, katrienvolckaert.be;
Mieke Fleurackers als host van de praktijkles mediumschap die plaatsvond in haar sanctuary, miekefleurackers.com.

